Schepen geblokkeerd in de Straat van Hormuz: de lading aan boord is niet langer gedekt tegen oorlogsrisico’s
Jean Verheyen, ‘gevolmachtigde onderschrijver’ lid van de AXA-groep, behoort tot de leiders op het gebied van maritieme verzekeringen.
De Perzische Golf en de aangrenzende wateren, inclusief de Golf van Oman, zijn vandaag gepromoveerd van ‘Very High’ naar ‘Severe’ op de maritieme risicoschaal van de Global Cargo Watchlist (GCWL).
De cargoverzekering dekt per reis of per jaar ‘drijvende’ goederen (aan boord van een schip), tegen alle risico’s zoals diefstal, ongeval, besmetting, brand, manipulatie, aanvaring, stranding of aanvaring. En tegen de risico’s van stakingenoproer en terrorisme, en de risico’s van oorlog, mits specifieke dekkingsuitbreidingen.
De oorlogsdekking in een cargoverzekering is alleen van toepassing in geval van een onverwachte uitbraak van een oorlog, een burgeroorlog of ernstige onlusten. Zodra de oorlog een feit is (het is dan geen risico meer, maar een feit), wordt de dekking automatisch geannuleerd, met een termijn van doorgaans 7 dagen, zodat de makelaar zijn klant kan informeren en dit risico opnieuw kan dekken indien hij dat wenst, tegen de nieuwe voorwaarden die door de verzekeraar worden voorgesteld of bij een verzekeraar die gespecialiseerd is in oorlogsrisico’s. Zendingen waarvan de reis is begonnen vóór het verstrijken van de opzegtermijn, blijven verzekerd onder de oorspronkelijke voorwaarden. Goederen die zijn geladen voordat de opzegging van kracht wordt, blijven gedekt voor de gehele periode dat ze aan boord van het schip blijven.
Net als de meeste verzekeraars baseert Jean Verheyen zich op de Global Cargo Watchlist. “Als een land of een gebied de score ‘Very High’ krijgt, is de verzekeringsmakelaar verplicht om de zendingen van zijn klant die door het risicogebied zullen passeren, aan te geven. Deze blijven gedekt tegen betaling van een extra premie. Zodra een land echter in de twee meest risicovolle categorieën wordt vermeld, wordt de dekking voor stakingen, oproer en oorlog automatisch binnen 7 dagen opgezegd”, legt Laurent Verheyen, CEO van Jean Verheyen, uit.
De GLOBAL CARGO WATCHLIST (GCWL) is op 5 maart 2026 aangepast: Oman (de Perzische of Arabische Golf en aangrenzende wateren, inclusief de Golf van Oman), Saoedi-Arabië, Qatar, Koeweit, de Verenigde Arabische Emiraten en Israël zijn nu geclassificeerd in de categorie “Severe” in het kader van het zeevervoer. Dat zijn 11 zones, tegenover 5 voorheen, namelijk Haïti, Iran, de Palestijnse gebieden, Oekraïne en Jemen.
Steeds grotere zeeschepen
Het gemiddelde te verzekeren volume per schip wordt steeds groter, evenals de gevolgen in geval van een schadegeval. Als we bedenken dat internationale containerschepen tussen 10.000 en 24.000 containers kunnen vervoeren, begrijpen we dat het minste incident kan leiden tot vertragingen in de levering en productie voor duizenden bedrijven en dat een ramp dramatische gevolgen zal hebben. Verzekeraars delen de risico’s, omdat er gigantische bedragen op het spel staan.
Sommigen verzekeren het schip en anderen verzekeren de lading.
Waar bevinden zich de verzekerde goederen? Moeilijk te zeggen
De “open cover”-raamovereenkomsten van verzekeraars zijn in normale omstandigheden erg praktisch: deze jaarlijkse overeenkomsten tussen een verzekeraar en een verzekerde (importeur, exporteur, expediteur) garanderen automatisch alle verzendingen van goederen die aan bepaalde criteria voldoen, zonder dat voor elke reis een individuele verzekeringspolis nodig is. De verzekeraar heeft echter geen realtime zicht op de risico’s per zone: het is bijvoorbeeld onmogelijk om te weten of er verzekerde goederen in de buurt van de Straat van Hormuz liggen.
De dynamische kaart van https://www.vesselfinder.com/ geeft een beeld van de maritieme activiteit in de regio.
België staat op de 13e plaats van de wereldwijde exportlanden en op de 15e plaats van de importlanden, met een handelsvolume van 970 miljard euro in 2024, volgens het bureau voor buitenlandse handel. Een groot deel van deze handel verloopt over zee. Volgens de laatste cijfers van het statistisch bureau Statbel wordt jaarlijks iets meer dan 270 miljoen ton goederen via de Belgische havens vervoerd.